19.05.2019, Ekshembi

Jámiyetshilik penen baylanıslar: mashqalalar hám alda turǵan wazıypalar

Jámiyetshilik penen baylanıslar hár qanday mámleket hám jámiyettiń rawajlanıwına xızmet etetuǵının búgingi turmıs tastıyıqlamaqta. Sonı ayrıqsha atap ótiw kerek, búgingi kúnde elimizdegi derlik barlıq kárxana, mákeme hám shólkemlerdiń jumısları jámiyetshilik penen baylanıslar tiykarında rawajlandırılmaqta. Bunday baylanıslar bolsa tiykarınan málimleme xızmetleri arqalı jolǵa qoyıladı. Málimleme xızmetleri bul wazıypanı ǵalaba xabar quralları menen birgelikte ámelge asıradı. Ózbekstan Respublikası Ministrler Kabinetiniń 2006-jıl 7-avgustta qabıl etilgen «Ǵalaba xabar quralları tarawında kadrlar tayarlaw hám qayta tayarlaw Mámleketlik baǵdarlaması haqqında»ǵı, sol jılı 22-sentyabrde qabıl etilgen «Mámleket hám xojalıq basqarıw uyımlarınıń jámiyetshilik penen baylanısların rawajlandırıw is-ilajları haqqında»ǵı hám 2018-jıl 15-fevraldaǵı «Ózbekstan Respublikası mámleketlik hám xojalıq basqarıw uyımlarınıń málimleme xızmetleri jumısın bunnan bılay da jetilistiriw ilajları haqqında»ǵı qararlarında málimleme xızmetleriniń jumısın jáne de jetilistiriwge ayrıqsha itibar qaratılǵan.

Ǵárezsizligimiz sharapatı menen erisken tabıslarımız oǵada kóp. Solardıń biri ¬ jer sharınıń rawajlanǵan mámleketlerindegi aldınǵı tájiriybeler, dúnyalıq ilimler hám texnologiyalardan paydalanıw imkaniyatın qolǵa kirgizdik. Mine, usınday dúnyalıq ilimlerden biri Pablik Rileyshnz (PR), yaǵnıy, jámiyetshilik penen baylanıslar turmısımızǵa tez pát penen kirip kelmekte. Inglis tilinen alınǵan «Public Relations!» (Pablik Rileyshnz ¬ PR, piar) ataması «Jámiyetshilik penen baylanıslar», «Ǵalaba baylanıslar» hám «Jámiyetshilik penen múnásibetler» degen mánilerdi ańlatadı. Bul ibara eń birinshi ret AQSHtıń úshinshi prezidenti Tomas Djefferson tárepinen qollanılǵan. Ol 1807-jılı óziniń «Kongresske jetinshi múrájatı»nda usı atamanı tuńǵısh márte qollanǵan. Bunnan gózlengen maqset ¬ sol dáwirde húkimettiń jámiyetshilik penen baylanısların mámleketlik dárejege kóteriw, ilimiy-shólkemlestiriwshilik jaqtan jolǵa qoyıw edi. Demokrat ǵayratker sıpatında at shıǵarǵan Tomas Djeffersonnıń: «Eger maǵan húkimet bolsın, biraq, gazetalar bolmasın yaki gazetalar bolsın, biraq, húkimet bolmasın ¬ birin tańlań dese, men hesh ekilenbey húkimet bolmasa da gazetalar bolıwı kerek, degen bolar edim», degen pikirleri jámiyetshilik penen baylanıslardı bekkemlewde baspasózdiń, gazetalardıń tutqan ornına ayrıqsha áhmiyet beredi.


Haqıyqatında da húkimet yaki qanday da bir shólkemniń jámiyetshilik penen baylanısların baspasózsiz, ǵalaba xabar qurallarısız kóz aldıǵa keltiriw qıyın. Mine, bulardıń barlıǵı haqqında ótken kúni paytaxtımızdaǵı «Jaslar orayı»nda «Jámiyetshilik penen baylanıslar: mashqalalar hám alda turǵan wazıypalar» atamasında ótkerilgen seminarda keń túrde sóz boldı. Ózbekstan Jurnalistleri dóretiwshilik awqamınıń Qaraqalpaqstan bólimi, Qaraqalpaqstan xabar agentligi, Qaraqalpaqstan Respublikası Baspasóz hám xabar agentligi hám QMU Qaraqalpaq filologiyası jurnalistika kafedrası tárepinen shólkemlestirilgen bul seminarǵa ministrlikler, vedomstvolardıń málimleme xızmetleri, ǵalaba xabar qurallarınıń wákilleri, blogerler, universitettiń jurnalistika kafedrasınıń professor-oqıtıwshıları hám studentleri qatnastı.



Seminardı Ózbekstan Jurnalistleri dóretiwshilik awqamınıń Qaraqalpaqstan bóliminiń baslıǵı K.Reymov kiris sóz benen ashtı hám onıń aldına qoyılǵan wazıypalar haqqında aytıp ótti. Ilajda QMU jurnalistika kafedrasınıń docenti, filologiya ilimleriniń kandidatı Z.Qojıqbaeva, Qaraqalpaqstan Respublikası Ministrler Keńesi Baslıǵınıń baspasóz xatkeri Ch.Elmuratov, Qaraqalpaqstan xabar agentliginiń direktorı B.Nurabullaev, Qaraqalpaqstan Respublikası Baspasóz hám xabar agentliginiń direktorı A.Bekmuratov hám basqalar sózge shıǵıp, mámleketlik hákimiyat hám basqarıw uyımlarınıń málimleme xızmetleriniń búgingi jaǵdayı, ǵalaba xabar quralları menen islesiwdegi mashqalalar, jámiyetshilik penen baylanıslardı rawajlandırıwda ǵalaba xabar qurallarınıń roli, málimleme xızmetlerin jolǵa qoyıwda alda turǵan wazıypalar haqqında ózleriniń pikir hám usınısların bildirdi.




– Búgingi seminar mámleketlik hákimiyat hám xojalıq basqarıw uyımlarında málimleme xızmetiniń haqıyqatında da zárúr ekenin jáne bir márte dálilledi, ¬ deydi Qaraqalpaqstan Respublikası avtomobil jollarınan paydalanıw unitar kárxanasınıń arnawlı isler boyınsha inspektorı Amaniyaz Alekeev. ¬ Sebebi, jámiyetshilik penen baylanıslardı bekkemlew, ǵalaba xabar quralları menen islesiwde bunday xızmetlerdiń áhmiyeti ayrıqsha, dep oylayman…


Tásirli ótken seminar sońında qarap shıǵılǵan máseleler boyınsha tiyisli wazıypalar belgilendi.

S.JANIEV,

arnawlı xabarshımız.

SÚWRETLERDE: seminardan kórinisler.

R.ARZIEVtiń túsirgen súwretleri.